De ene LED tv is de andere niet (1): Edge lit en Full LED

Als je fabrikanten en winkeliers moet geloven is er geen twijfel mogelijk: je moet nu een LED tv kopen. Maar wat veel mensen niet weten is dat er een groot verschil is tussen gebruikte technieken.

CCFL (normaal LCD) - Edge Lit LCD - Full LED LCD

CCFL (normaal LCD) - Edge Lit LCD - Full LED LCD

In het artikel ‘Led TV - wat is het?‘ staat uitgebreid beschreven wat het verschil is tussen een ‘gewone’ en een ‘LED’ lcd tv. Het belangrijkste om te weten is dat een LED tv nog steeds een LCD tv is, maar waarbij gebruik gemaakt wordt van LED’s als achtergrondverlichting (’backlight’) in plaats van CCFL lampen. Maar ook tussen LED tv’s zijn grote verschillen:


De achtergrondverlichting in tv’s die LED tv’s noemen bestaan in twee basis versies: Full LED (of Array LED) en Edge Lit.

Full LED

In een Full LED tv zijn de losse LED direct achter het LCD paneel gepositioneerd, met een tussenruimte van 2 tot 10 centimeter. Door het gebruik van lensjes en diffuser-paneel tussen het LED-array en het LCD paneel wordt dit licht evenredig verspreid zodat het hele beeld even fel wordt belicht.

De ene LED tv is de andere niet (1): Edge lit en Full LED

Eén van de grootste voordelen van deze constructie is gelijkmatige verdeling van het licht. Omdat er tientallen tot duizenden led’s worden toegepast, in plaats van een stuk of 20 CCFL lampen, zijn er geen ‘gaten’ te onderscheiden in het licht, zoals die soms wel bij de ‘ouderwetse’ CCFL’s zichtbaar worden.

Een ander voordeel is het energieverbruik: LED’s verbruiken veel minder stroom dan CCFL’s. En meer LED’s in een array (voor een nog betere uniformiteit) zorgen niet per sé voor een hogere stroomrekening, omdat de individuele LED’s dan een kleiner gebied hoeven te bestrijken, en dus minder fel hoeven te schijnen.

Zo ziet Full LED backlight er uit in een Sharp televisie, met duidelijk zichtbaar de lenzen rondom de LEDs

Zo ziet Full LED backlight er uit in een Sharp televisie, met duidelijk zichtbaar de lenzen rondom de LEDs

Edge Lit

Toch is er een nadeel aan Full LED tv’s: ze zijn niet zo plat als we zouden willen. Dit komt omdat LED’s ruimte nodig hebben om hun licht te verspreiden over het LCD paneel.

En daar komen de Edge Lit om de hoek kijken. Schermen met deze techniek hebben LED’s aan de zijkanten van het scherm, en deze zijn zo gericht dat ze parallel aan het LCD paneel schijnen. De ‘light guide plane’ is een plaat reflectief materiaal dat er voor zorgt dat het licht wordt afgebogen, en evenredig wordt verdeeld over het televisiescherm.

Omdat de LED’s aan de zijkanten zitten, is het mogelijk om de schermen veel platter te maken dan bij Full LED en CCFL backlights. Dat is ook de reden waarom de platste televisies van het moment allemaal Edge Lit modellen zijn.

De ene LED tv is de andere niet (1): Edge lit en Full LED

Bij een Edge Lit tv wordt het licht minder gelijkmatig verdeeld over het scherm dan bij een Full LED tv. Dit komt omdat alleen aan de zijkanten de lichtbronnen zitten, en deze toch het hele scherm moeten verlichten.

Hoewel er minder LED’s worden gebruikt in den Edge Lit tv, verbruiken deze toch meer energie. Dit komt omdat bij deze modellen iedere LED een groot gedeelte van het scherm moet verlichten (maximaal de helft van het schermformaat), en daar is meer energie voor nodig.

De tv’s zijn wel eenvoudiger en goedkoper te fabriceren: de materiaalkosten schijnen zo’n 40% lager te liggen.

Wat is de beste techniek?

De ene LED tv is de andere niet (1): Edge lit en Full LED

Edge vs Full LED

In principe is “Full LED” kwalitatief de beste LED backlight techniek. De achtergrondverlichting wordt zeer gelijkmatig verdeeld over het scherm, en door het toevoegen van meer LED’s wordt dit alleen maar beter, terwijl er relatief weinig energie verbruikt wordt. Bovendien biedt het enorme kansen voor verdere verbeteringen - maar daarover later meer.

Toch is het niet zo dat je met een wijde boog om Edge Lit LED tv’s heen moet lopen. Over het algemeen zijn Edge Lit LED tv’s nog altijd van een betere kwaliteit als de gewone CCFL LCD tvs, en zuiniger. Fabrikanten doen er bovendien alles aan om het grote voordeel - het slanke uiterlijk - te combineren met de hoogst haalbare kwaliteit. Zo worden de Light Guide Planes steeds verfijnder om de verdeling van het licht over het scherm zo egaal mogelijk te maken door ingenieuze reflectie- en diffuser technieken.

Aan de andere kant: Full LED tv’s zullen steeds dunner worden.

LED tv’s van verschillende merken

Op dit moment zijn er drie fabrikanten die zeer actief reclame maken met LED tv’s: Samsung, Sony en Sharp. De gebruikte technieken zijn heel simpel:

  • Samsung gebruikt Edge Lit (met de nadruk op platte tv’s)
  • Sharp gebruikt alleen Full LED (beeldkwaliteit)
  • Sony gebruikt beide.

Meer verschillen

Met bovenstaand verhaal over Edge lit en Full LED houdt de vergelijking tussen tv’s niet op. Met name  rondom de Full LED technologie zijn er nog meer belangrijke ontwikkelingen, zoals Local Dimming en RGB LED’s.

Dat zal in een volgend artikel ter spraken komen - lees in de tussentijd nog maar eens door wat Led TV onderscheid van gewone LCD televisies.

[met veel dank aan Ingrid van Sharp voor de backlight foto's]

De ene LED tv is de andere niet (1): Edge lit en Full LED

19 reacties